Kwaśnica to tradycyjna zupa z Podhala, znana z intensywnego, kwaśnego smaku i aromatu wędzonki. Jej podstawą jest kiszona kapusta, najlepiej mocno ukiszona i niepłukana. To danie proste, sycące i idealne na chłodne dni – klasyka kuchni góralskiej.
Przepis na kwaśnicę (tradycyjna góralska)
Składniki (ok. 6 porcji):
- 800 g kiszonej kapusty (z sokiem)
- 500 g wędzonych żeberek (najlepiej dobrze uwędzonych)
- 300 g boczku wędzonego lub kości wędzonej – opcjonalnie, ale dodaje głębi
- 1–1,2 l wody
- 3–4 liście laurowe
- 5–6 ziaren ziela angielskiego
- 1 łyżeczka kminku (może być mielony)
- 2 ząbki czosnku
- sól i pieprz do smaku
- opcjonalnie: 1 cebula, mała marchewka (w oryginalnej kwaśnicy zwykle się ich nie dodaje)
Przygotowanie:
1. Gotowanie wywaru
- Do większego garnka włóż wędzone żeberka (i ewentualnie boczek/kości).
- Zalej je wodą i zagotuj.
- Zbierz powstałą pianę.
- Dodaj liście laurowe, ziele angielskie i kminek.
- Gotuj na małym ogniu ok. 1–1,5 godziny, aż mięso zmięknie.
2. Dodanie kapusty
- Kapustę kiszoną, razem z sokiem, dodaj do garnka.
- Jeśli jest bardzo kwaśna – możesz dodać połowę, a resztę według uznania.
- Gotuj kolejne 40–60 minut, aż kapusta będzie miękka i aromatyczna.
3. Doprawienie
- Dodaj przeciśnięty przez praskę czosnek.
- Dopraw pieprzem.
- Sól dodawaj ostrożnie – wędzonki i kapusta są już słone.
4. Podanie
Kwaśnicę podaje się najczęściej z:
- ziemniakami gotowanymi oddzielnie,
- chlebem żytnim,
- lub – w wersji góralskiej – jako samodzielne, sycące danie.
Uwagi i wskazówki:
- Im lepszej jakości wędzonka, tym smaczniejsza kwaśnica.
- Nie myj kapusty – utracisz charakterystyczny kwaśny smak.
- Kwaśnica zwykle nie zawiera jarzyn poza kapustą. Jeśli dodasz marchewkę lub cebulę, to bardziej zbliży się do kapuśniaku.
- Kwaśnica jest najlepsza odgrzewana – następnego dnia smakuje jeszcze lepiej!
- Nie zagęszczaj zupy mąką ani śmietaną – to nie jest żurek. Kwaśnica ma być klarowna i lekka.
- Kminek to przyprawa obowiązkowa – łagodzi kapustę i wspomaga trawienie.
- Zamiast zwykłych żeberek możesz użyć żeberek wędzonych – zupa będzie jeszcze bardziej aromatyczna.
- Wersja postna: pomiń mięso i wędzony boczek, dodaj więcej kapusty i łyżkę dobrego oleju lnianego na koniec.
